Piękniejsza Strona Nauki w Bibliotece FAIS Uniwersytetu Jagiellońskiego

5 grudnia mieliśmy zaszczyt gościć w Bibliotece Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UJ. Wykład poświęcony pierwiastkom odkrytym przez kobiety wygłosił dr hab. Tomasz Pospieszny. Serdecznie dziękujemy Bibliotece FAIS oraz Biuru Karier i Promocji Wydziału za pomoc w zorganizowaniu spotkania. Mamy nadzieję, na kolejne spotkania i wykłady w gościnnych progach biblioteki.

Od lewej: dr Zofia Gołąb-Meyer, prof. dr hab. Ewa Gudowska-Nowak, dr hab. Tomasz Pospieszny, mgr Ewelina Wajs-Baryła i mgr Maria Pawłowska.

Autorem zdjęć jest Pan Krzysztof Magda.

 

Antykwariat Abecadło

Zdjęcia pochodzą z profilu Abecadła na facebooku.

Jest w Krakowie pewien antykwariat. Klimatyczne miejsce w pomieszczeniach zabytkowej apteki z oryginalnymi aptecznym meblami. Miejsce, które tworzą prawdziwi pasjonaci. Antykwariat Abecadło – bo o nim mowa – będzie nas gościł 4 kwietnia 2019 roku. Porozmawiamy o „Uczonych kobietach z rodu Skłodowskich”.

A już dzisiaj polecamy lekturę reportażu z wizyty w Abecadle autorstwa bloga Rezerwaty Książek 👍🏻

 

Warszawskie oblicza niepodległości – konferencja Archiwum PAN w Warszawie

W dniu 11 grudnia na zaproszenie PAN Archiwum w Warszawie wzięliśmy czynny udział w konferencji „Warszawskie oblicza niepodległości”. Dr hab. Tomasz Pospieszny wygłosił wykład „Maria Skłodowska-Curie: Wielka Uczona — Wielka Patriotka”. Mgr Ewelina Wajs-Baryła wystąpiła z wykładem „Bronisława Dłuska — twórczyni Instytutu Radowego w Warszawie”.

Konferencja odbyła się (ku naszemu wielkiemu zadowoleniu) w sali im. Marii Skłodowskiej-Curie w warszawskim Pałacu Staszica.

Uprzejmie dziękujemy Pani Dyrektor Hannie Krajewskiej za zaproszenie.

Nagroda Nobla dla małżonków Curie z 1903 roku

Zdjęcie Marii i Piotra zrobione w Sztokholmie w 1905 roku [za:] Karin Blanc, Pierre Curie: Correspondances, Jean Pierre Adlof, Paryż 2009.
Szanowni Państwo,
internet bombarduje nas od rana wiadomością, że dzisiaj przypada 115. rocznica odebrania przez Marię i Piotra Curie Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki. Pragniemy sprostować tę błędną informację! 10 grudnia 1903 roku Nagrodę Nobla odebrał w Sztokholmie Henri Becquerel, współlaureat małżonków Curie. Natomiast Maria i Piotr do Sztokholmu udali się dwa lata później i odebrali osobiście Nagrodę Nobla dopiero 6 czerwca 1905 roku.
Kulisy otrzymania przez Marię Skłodowską-Curie pierwszej Nagrody Nobla badała m.in. Karin Blanc. Wyniki swoich badań opublikowała w książce „Marie Curie et le Nobel” wydanej w Uppsali w 2000 roku. Zdjęcie Marii i Piotra zrobione w Sztokholmie w 1905 roku zaczerpnęliśmy z książki „Pierre Curie: Correspondances” tej samej autorki. O kulisach przyznania Nagrody Uczonej przeczytacie Państwo także w książce „Nieskalana sławą. Życie i dzieło Marii Skłodowskiej-Curie” na stronach 152-161.
Z poważaniem,
Tomasz Pospieszny
Ewelina Wajs-Baryła

Historia największej polskiej uczonej w Bibliotece Raczyńskich

W piątek 7 grudnia na zaproszenie Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu, w Filii Nr 8, odbył się wykład dra hab. Tomasza Pospiesznego zatytułowany Maria Skłodowska-Curie. Historia największej polskiej uczonej.

Serdecznie dziękujemy Bibliotece Raczyńskich za zorganizowanie wykładu.

Autorem fotografii jest Pan Tomasz Skrzydło.

Bronisława Dłuska

Bronisława Dłuska, 1890, Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie

Medycyna moja idzie daleko lepiej, niż się spodziewałam, ze względu na obcy język i uprzedzenia do kobiet. Mam zajęcie użyteczne, które mi we wszelkich warunkach będzie uprzyjemniać życie. Przyjemnie pomyśleć, że się coś na świecie będzie robić, zamiast odpoczywać z założonemi rękami.

(Bronisława Dłuska)

 

Bronisława ze Skłodowskich Dłuska to starsza siostra Marii Skłodowskiej-Curie. Była urodzoną organizatorką i w  życiu i w pracy. Działała w niezliczonej ilości stowarzyszeń i komitetów. Mawiano , że drzemie w niej energia atomowa. Przez większość życia pozostawała w cieniu genialnej siostry i swojego męża, co wcale jej nie przeszkadzało.

  • jako pierwsza z sióstr pojechała na studia do Paryża i ukończyła tam medycynę;
  • była pierwszą kobietą–ginekologiem na ziemiach polskich i jedną z pierwszych we Francji;
  • po śmierci matki w 1878 roku – jako trzynastolatka stała się najstarszą kobietą w domu – z wielkim powodzeniem zajęła się domem, ojcem, młodszym rodzeństwem, a także stancją, którą Skłodowscy prowadzili w swoim mieszkaniu;
  • była nie tylko siostrą ale i najbliższą przyjaciółką Marii Skłodowskiej-Curie;
  • wraz z mężem Kazimierzem Dłuskim prowadziła nieformalny emigracyjny Salon Polski w Paryżu, gdzie bywali późniejsi sławni politycy Ignacy Jan Paderewski, Henryk Sienkiewicz, Władysław Mickiewicz, Wacław Sieroszewski, Stanisław Wojciechowski, Władysław Grabski i inni;
  • jej pierwsze dziecko – córkę Helenę – trzymał do chrztu Ignacy Paderewski;
  • dla odróżnienia od matki Bronisławy nazywano ją w dzieciństwie Brońcią lub Bronią i tak do końca życia była nazywana przez rodzeństwo;
  • Rafał Malczewski mówił o Niej: Pani Bronisława to potęga, prototyp Ataturka;
  • swój doktorat poświęciła nowatorsko zagadnieniom karmienia piersią;
  • prowadziła własny, samodzielny gabinet ginekologiczny w Paryżu w latach 1894-1898;
  • w 1898 roku mimo ogromnego sukcesu odniesionego we Francji wróciła wraz z mężem i dziećmi na ziemie polskie;
  • od podstaw zbudowała z mężem Kazimierzem Dłuskim najnowocześniejsze Sanatoryum dla chorych piersiowych w Zakopanem;
  • w 1902 roku nostryfikowała w Krakowie dyplom lekarski i odtąd miała prawo do tytułu: doktor wszech nauk lekarskich;
  • oprócz praktykowania medycyny zarządzała i administrowała całym majątkiem i gospodarstwem sanatorium;
  • obok sanatorium wybudowała willę według projektu Stanisława Witkiewicza, gdzie stałymi bywalcami byli Ignacy Paderewski i Henryk Sienkiewicz;
  • na terenie sanatorium przechowywana była część pieniędzy i dokumentów z napadu pod Bezdanami;
  • w 1916 roku w willi Dłuskich w Zakopanem incognito gościł przez dwa tygodnie Józef Piłsudski;
  • dzięki staraniom i zabiegom Bronisławy w 1913 roku rozpoczęto budowę murowanego gmachu Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem;
  • dwukrotnie gościła latem w Zakopanem Marię Skłodowską-Curie: w 1899 wraz z mężem Piotrem Curie i w 1911 roku z córkami Ireną i Ewą;
  • była zawsze modnie i wytwornie ubrana oraz uczesana – przykładała do tego dużą wagę;
  • od dzieciństwa miała słabe oczy, w późniejszym wieku ledwie widziała;
  • w 1903 roku zmarł w Zakopanem na zapalenie opon mózgowych jej 5-letni synek Ziezio;
  • w 1911 roku towarzyszyła w Sztokholmie Marii Skłodowskiej-Curie przy odbieraniu Nagrody Nobla z chemii;
  • do stworzenia wnętrz sanatoryjnych zatrudniła najlepszych artystów epoki: Jana Rembowskiego, Jana Frycza, Zofię Stryjeńską i Wojciecha Brzegę;
  • kolekcjonowała sztukę ludową, w swojej willi miała między innymi Izbę Łowicką;
  • jej córka Helena była jedną z pierwszych polskich taterniczek aż do wypadku w górach 13 października 1909 roku;
  • w latach 1918–1919 jej mąż Kazimierz Dłuski był przewodniczącym delegacji polskiej na konferencji w Wersalu;
  • od 1919 roku mieszkała w Aninie, gdzie kupili z mężem majątek zwany Kaczą Kałużą — późniejszy ośrodek Helenów – do końca życia zachowała na terenie posiadłości mały domek dla siebie;
  • wraz z mężem zorganizowała w Otwocku prewentorium przeciwgruźlicze;
  • 21 października 1921 roku jej córka Helena Dłuska popełniła samobójstwo w Chicago;
  • działała wraz z Aleksandrą Piłsudską i swoją siostrą Heleną Skłodowską-Szalay w komitecie „Osiedle” – wspólnie zbudowały ośrodek kolonijny Olin w Otwocku;
  • od 1923 roku działała aktywnie wraz z rodzeństwem w Komitecie Daru Narodowego dla Marii Skłodowskiej-Curie – była jego główną siłą napędową;
  • 7 czerwca 1925 w towarzystwie Marii Skłodowskiej-Curie uczestniczyła we wmurowaniu kamienia węgielnego pod budowę Instytutu Radowego w Warszawie przy ulicy Wawelskiej;
  • nie ustawała do końca życia w zdobywaniu pieniędzy na ukończenie budowy Instytutu Radowego;
  • sama doglądała wszystkich szczegółów budowy Instytutu, pilnowała majstrów i robót wykończeniowych, była pośredniczką między Warszawą a Paryżem;
  • w 1930 roku, po śmierci męża Kazimierza Dłuskiego, zamieszkała w mieszkaniu na parterze Instytutu;
  • 7 czerwca 1932 roku podczas uroczystego otwarcia Instytutu posadziła jedno z pamiątkowych drzewo w ogrodzie przy ulicy Wawelskiej 15;
  • po śmierci Marii Skłodowskiej-Curie w 1934 roku gromadziła w Instytucie Radowym pamiątki po sławnej siostrze, które spłonęły w Powstaniu Warszawskim;
  • użyczyła swojego mieszkania przy ulicy Żurawiej 35 w Warszawie na zebrania Stowarzyszenia Kobiet z Wyższym Wykształceniem;
  • odznaczono ją dwukrotnie Złotym Krzyżem Zasługi (1930 i 1933), Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1937) oraz Medalem Niepodległości (1938);
  • zmarła po ciężkiej chorobie 15 kwietnia 1939 roku w Warszawie i została pochowana w rodzinnym grobowcu Skłodowskich na Powązkach.
Bronisława Dłuska, b.d., [za:] „Zakopane”, R. 12, 1939, Nr 10 z 15 maja 1939, s. 1.

Ewelina Wajs-Baryła

 

 

Ich Marie — Piękniejsza Strona Nauki i geocaching

Wstęp Bożeny Kubiak do historii, która połączyła CopernicusHigh z Piękniejszą Stroną Nauki.
Wykład Tomka Pospiesznego o dwóch Mariach – Madonnach: Radowej i Cebulowej.

 

Mieliśmy dzisiaj zaszczyt uczestniczyć w wydarzeniu geocachingowym „Ich Marie”. To zupełnie nowe doświadczenie, w które zaangażowała nas Bożena Kubiak – CopernicusHigh. Zaczęliśmy wykładem o dwóch Madonnach: Radowej i Cebulowej, a skończyliśmy oglądaniem autorskiego egzemplarza książki Marii Goeppert-Mayer z jej odręcznymi notatkami. Bardzo serdecznie dziękujemy za zaproszenie i liczymy na powtórkę już wkrótce.

Laboratorium Marii — Narodowa Wystawa Rolnicza

Weekend spędziliśmy na stoisku Centralnej Biblioteki Rolniczej w Warszawie na Narodowej Wystawie Rolniczej w Poznaniu. W zorganizowanym laboratorium Marii Skłodowskiej-Curie pokazywaliśmy proste doświadczenia chemiczne, które zjawiskowo wykonała mgr Marta Pakiet — doktorantka Pracowni Chemii Mikrobiocydów Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Mali i duzi widzowie naszych pokazów mogli zobaczyć m.in.  jak powstaje „sztuczna krew” na potrzeby filmowe albo jak efektowny jest ciekły azot. W rolę Marii Skłodowskiej-Curie brawurowo wcieliła się Pani Aleksandra Szymańska, a suknię uszył Pan Daniel Kamiński — oboje z warszawskiej Centralnej Biblioteki Rolniczej.

Maria Skłodowska-Curie w oficynie Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie, przy ulicy Krakowskie Przedmieście 66, pod opieką swojego kuzyna Jerzego Boguskiego stawiała pierwsze kroki w laboratorium chemicznym i fizycznym. Dzisiaj w tym miejscu znajduje się Centralna Biblioteka Rolnicza im. Michała Oczapowskiego (CBR).

 

Serdecznie dziękujemy zespołowi Centralnej Biblioteki Rolniczej za zaproszenie  i owocną współpracę!

Eksperymenty z ciekłym azotem w wykonaniu Marty Pakiet.

 

Nasi widzowie. Zwłaszcza Ci najmniejsi angażowali się do pomocy przy eksperymentach.

 

Od lewej: Marta Pakiet, Ewelina Wajs-Baryła, Aleksandra Szymańska i Tomasz Pospieszny.

PREMIERA! Bronisława Dłuska — Doktor wszech nauk lekarskich.

 

 

16 listopada odebraliśmy z drukarni nakład 200 egzemplarzy książki Eweliny Wajs-Baryły Bronisława Dłuska – doktor wszech nauk medycznych. Jest to pierwsza pozycja książkowa, która ukazała się pod patronatem Piękniejszej Strony Nauki.

Mimo, że od śmierci Bronisławy Dłuskiej minie wkrótce 80 lat, nie doczekała się własnego biogramu w Polskim Słowniku Biograficznym. Wielka to szkoda, bo była osobą niezwykłą! Była kobietą czynu – nużyły ją zebrania i jałowe dyskusje – wolała działać. Wszelkie przeszkody jakie napotykała w swej pracy społecznej zdawały się wyzwalać w Niej jeszcze większe pokłady energii. Gdziekolwiek się znalazła – nie ważne czy to Warszawa, czy Paryż, czy Zakopane – od razu włączała się w wir pracy społecznej, działała w niezliczonej ilości komitetów i wszędzie była zaskakująco skuteczna. Jako nastolatka prowadziła dom po śmierci matki, stworzyła jeden z pierwszych gabinetów ginekologicznych w Paryżu, razem z mężem zbudowała od podstaw nowoczesne sanatorium dla chorych na gruźlicę w Kościelisku, wreszcie była też właściwą twórczynią Instytutu Radowego
w Warszawie, przyczyniając się do spełnienia marzenia Marii Skłodowskiej-Curie.

Liczba stron:
56

ISBN:
978-83-952462-1-0

Rok wydania:
2018